La présente étude constitue une publication préliminaire des monnaies trouvées dans les fouilles de Pallantion. Dans le cadre du projet de « Construction du réservoir du lac Taka d’Arcadie » ont été localisés et exhumés, en 2008‑2009, dans la ville basse de Pallantion, à l’Est de la colline de Saint‑Jean, sur un plateau de 500 m de long, les restes du tissu urbain de la ville, du mur d’enceinte antique et d’une route dallée. Les monnaies provenant des sondages d’urgence de la ville fortifiée d’époques classique et hellénistique enrichissent les données recueillies jadis par les recherches de l’École italienne, avec des monnaies provenant de villes puissantes à l’époque classique, comme Corinthe, Sicyone, Phlionte, Sparte ou Élis. Pour l’époque romaine, des frappes au nom de Licinius, de Constantin le Grand, de Valens et de Valentinien II, confirment la poursuite de l’occupation de cette importante ville d’Arcadie à l’époque romaine. Un ensemble de petits bronzes de l’époque de Justinien I et Justin II peut être mis en rapport avec l’invasion et l’occupation du pays par les tribus slaves à la fin du vie s. apr. J.‑C. Pour finir, on propose de considérer le trident qui apparaît sur les monnaies émises par cette ville d’Arcadie à l’époque classique comme un symbole parlant qui relie le nom de Pallantion au verbe πάλλω qui signifie « brandir » ou « agiter vigoureusement ». L’hypothèse s’appuie également sur le fait que le trident apparaît aussi sur des timbres de tuile provenant d’édifices sacrés ou profanes avec l’inscription ΔΑΜΟ[ΣΙΟΣ].
This preliminary report concerns coins that were found during recent excavations at Pallantion in Arcadia. Under the project “Construction of the Reservoir of the Lake Taka in Arcadia” conducted in 2008 and 2009 in the lower city of Pallantion, east of the hill of Aghios Ioannis, in a flat area of 500 meters long, parts of the urban planning of the ancient city were discovered as well as the ancient walls and a stone‑paved road. The coins from the rescue excavation of the Classical and Hellenistic fortified polis enrich our archaeological knowledge that, until today, was based on the results of the old excavations of the Italian Archaeological School of Athens. Characteristic examples of coins come from the powerful Peloponnesian cities of the classical antiquity, such as Corinth, Sicyon, Phleious, Sparta or Elis. The prosperity of Pallantion in the Roman era is testified by coins of Licinius, Constantine, Valens, Valentinia II, confirming the continuous habitation of the city in the Roman times. An assemblage of small bronze denominations of Justinian I and Justin II must be associated with the events that followed the arrival and settling of the Slavic tribes in the Peloponnese in the late 6th c. AD. Finally, it can be argued that the trident depicted on the coins issued by Pallantion in the Classical period, acted as a talking symbol, on the grounds of the connection of the name of Pallantion with the verb πάλλω, meaning “to brandish” or “to shake vigorously”. This view is reinforced by the fact that the trident is also displayed on stamped tiles from religious and secular buildings in the city with the inscription ΔΑΜΟ[ΣΙΟΣ].
Η παρούσα συµβολή είναι µια πρώτη δηµοσίευση νοµισµάτων που έφεραν στο φως οι πρόσφατες ανασκαφές στο Παλλάντιο. Στο πλαίσιο του έργου «Κατασκευή Ταµιευτήρα Λίµνης Τάκας Ν. Αρκαδίας», αποκαλύφθηκαν τα έτη 2008 και 2009 στην κάτω πόλη του Παλλαντίου, ανατολικά του λόφου του Αγίου Ιωάννη, µέσα σε επίπεδη έκταση σε µήκος 500 µ., τµήµατα του πολεοδοµικού ιστού της αρκαδικής πόλης, του αρχαίου τείχους και λιθόστρωτου δρόµου του Παλλαντίου. Τα νοµίσµατα της σωστικής ανασκαφής της τειχισµένης πόλης των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων, πλουτίζουν τις αρχαιολογικές µας γνώσεις που βασίζονταν µέχρι σήµερα στα αποτελέσµατα των παλαιών ερευνών της Ιταλικής Αρχαιολογικής Σχολής. Αντιπροσωπευτικά παραδείγµατα νοµισµάτων προέρχονται από ισχυρές πελοποννησιακές πόλεις της κλασικής αρχαιότητας, όπως η Κόρινθος, η Σικυών, ο Φλειούς, η Σπάρτη και η Ήλις. Η άνθηση του Παλλαντίου τη ρωµαϊκή εποχή µαρτυρείται από διάφορες κοπές, όπως του Λικίνιου, του Μ. Κωνσταντίνου, του Ουάλη και του Βαλεντινιανού Β´, που επιβεβαιώνουν την αδιάλειπτη κατοίκηση της σηµαντικής αυτής αρκαδικής πόλης κατά τους ρωµαϊκους χρόνους. Ένα νοµισµατικό σύνολο µε µικρές χάλκινες υποδιαιρέσεις της εποχής του αυτοκράτορα Ιουστινιανού Α´ και Ιουστίνου Β´ πρέπει να σχετιστεί µε τα γεγονότα ύστερα από την κάθοδο και την εγκατάσταση των Σλαβικών φύλων στα τέλη του 6ου αι. Η πρώτη αυτή συγκέντρωση νοµισµάτων από τις νεότερες ανασκαφικές έρευνες, συµπληρώνει τα έως τώρα δεδοµένα για τη νοµισµατική κυκλοφορία στο Αρκαδικό Παλλάντιο. Τέλος διατυπώνεται η άποψη ότι η τρίαινα που εµφανίζεται σε νοµίσµατα που εξέδωσε η αρκαδική αυτή πόλη κατά την κλασική αρχαιότητα πρέπει να αποτελεί είδος λαλούντος συµβόλου λόγω της σύνδεσης του ονόµατος του Παλλαντίου µε το ρήµα «πάλλω» που σηµαίνει «κραδαίνω» ή «σείω ισχυρώς». Η άποψη ενισχύεται και από το γεγονός ότι η τρίαινα εµφανίζεται εκτός από τα νοµίσµατα του Παλλαντίου και σε ενσφράγιστους κεράµους που προέρχονται από θρησκευτικά και κοσµικά κτήρια της πόλης µε την επιγραφή ΔΑΜΟ[ΣΙΟΣ].